De Rechtbank Rotterdam heeft onlangs uitspraak gedaan over de vraag of wantrouwen van de executeur door erfgenamen een gewichtige reden voor ontslag van de executeur opleverde.
Op 31 oktober 2022 overleed erflaatster.
Verzoeker en verweerster zijn de kinderen en de erfgenamen van erflaatster.
Verweerster is executeur van de nalatenschap van erflaatster.
Het gaat in deze zaak om de vraag of aanleiding bestaat verweerster als executeur van de nalatenschap te ontslaan.
Erfrecht. Executele. Gewichtige reden voor ontslag. Wantrouwen. Ontslag van een executeur wegens ernstig gebrek aan vertrouwen? Reikwijdte. Toetsingskader.
De rechter oordeelt als volgt.
De kantonrechter kan een executeur ontslaan als daar ‘gewichtige redenen’ voor zijn (artikel 4:149 lid 2 Burgerlijk Wetboek).
Het is vaste rechtspraak dat wantrouwen jegens of een ernstig gebrek aan vertrouwen in de executeur een gewichtige reden voor ontslag op kan leveren.
Dit wantrouwen moet wel ernstig, gemeend en op feiten gebaseerd zijn.
Voor wantrouwen is het niet per definitie nodig dat er iets ‘groots’ is gebeurd dat tot dit wantrouwen heeft geleid.
Ook iets kleins, of een aantal op zichzelf bezien kleine dingen, kan dat wantrouwen voeden en, al dan niet in combinatie met elkaar of de uit de reeks op zichzelf bezien kleine dingen (mogelijk) te trekken conclusies, leiden tot het oordeel dat dit wantrouwen ernstig, gemeend en op feiten gebaseerd is en tot ontslag van in dit geval verweerster moet leiden.
Als het bijvoorbeeld zo is dat erflaatster op haar sterfbed tegen haar zei: ‘Ga alsjeblieft nog op mijn kosten met de familie met Kerst uit eten’, en verweerster boekt een week na het overlijden van erflaatster van de rekening van erflaatster € 3.000,00 over naar haar eigen rekening, dan is dat, voor de leek die verweerster als executeur zegt te zijn, niet slim, dat geeft ze zelf ook toe, maar op zichzelf bezien is dit onvoldoende om tot ernstig, gemeend en op feiten gebaseerd wantrouwen van verzoeker jegens verweerster te leiden.
Als het daarnaast bijvoorbeeld even duurt voordat verweerster de bankafschriften van erflaatster bij elkaar heeft, dan is ook dat op zichzelf bezien van geringe betekenis.
Er is na een overlijden immers van alles te regelen en dat de afwikkeling van deze nalatenschap haast had blijkt niet.
Een begin van wantrouwen ontstaat echter wel als verzoeker, zoals hij stelt, omdat het hem te lang duurt, zelf contact met de bank opneemt en hij de bankafschriften korte tijd later ontvangt.
De vraagt komt dan op waarom dit verweerster zoveel tijd kost.
Zij legt niet (voldoende) uit waarom dit haar meer tijd kostte dan het verzoeker kennelijk heeft gekost.
Als dan vervolgens uit de bankafschriften blijkt dat van de rekening van erflaatster door de jaren heen, na het overlijden van de vader van partijen in 2015, grote bedragen naar verweerster zijn gegaan, dan is het voorstelbaar dat verzoeker zich, in combinatie met de omschrijving en het feit dat het even duurde voor hij de afschriften had, afvraagt: ‘Waar is verweerster mee bezig (geweest)?’
Temeer ook omdat verweerster niet betwist dat erflaatster op zijn minst gul voor haar is geweest, ruim guller in ieder geval dan voor verzoeker, zonder dat verzoeker daar tijdens het leven van erflaatster van wist (‘Moeder wilde dat niet’, aldus verweerster op de zitting) en ook zonder dat verweerster, als executeur, daar meteen open kaart over heeft gespeeld.
Of sprake is geweest van ‘financieel ouderenmisbruik’, waarvan het volgens verzoeker de schijn heeft, is geen vraag die in deze zaak beantwoord gaat worden.
De kantonrechter is echter wel van oordeel dat de combinatie van dingen, bankafschriften die op zich laten wachten en dan wat blijkt uit de afschriften), bij verzoeker tot ernstig, gemeend en op feiten gebaseerd wantrouwen jegens verweerster heeft kunnen leiden.
Dat wantrouwen is een gewichtige reden om verweerster als executeur te ontslaan.
Wilt u de gehele uitspraak bekijken? Klik dan hier.
Heeft u een vraag aan onze advocaat executeur over de vereffening of verdeling van een erfenis, over de uitleg van een testament of over de nietigheid van een testament, over de taken en bevoegdheden van de executeur, over het kindsdeel of over de legitieme, belt u dan gerust onze advocaat executeur op 020-3980150.
Wilt u meer weten over de taken en bevoegdheden van de executeur, bezoek dan onze website over de executeur. Klik dan hier.
Wilt u meer weten over het erfrecht, bezoek dan onze website van ons advocatenkantoor. Klik dan hier.