De Rechtbank Zeeland-West-Brabant heeft onlangs uitspraak gedaan over de vraag of de vereffenaar persoonlijk aansprakelijk was voor de voldoening van een schuld van de nalatenschap.
Eiser vordert een verklaring voor recht dat gedaagde de nalatenschap van erflaatster zuiver heeft aanvaard en een veroordeling van gedaagde tot betaling van € 112.043,69, vermeerderd met rente en subsidiair een verklaring voor recht dat gedaagde in haar taak als vereffenaar in ernstige mate tekort is geschoten en haar dit kan worden verweten en een veroordeling van gedaagde tot betaling van € 112.043,69, vermeerderd met rente en kosten.
Eiser legt aan zijn primaire vordering ten grondslag dat gedaagde daden van zuivere aanvaarding als bedoeld in artikel 4:192 lid 1 BW heeft verricht door direct na het overlijden van erflaatster diverse bedragen over te maken aan zichzelf, haar dochters en aan derden.
Aan de door gedaagde uitgebrachte keuze voor beneficiaire aanvaarding komt daarom geen betekenis toe.
Nu sprake is van zuivere aanvaarding is gedaagde gehouden schulden van de nalatenschap van erflaatster uit eigen vermogen te voldoen.
Erfrecht. Vereffening. Daden van zuivere aanvaarding? Persoonlijke aansprakelijkheid van de vereffenaar voor de voldoening van een schuld van de nalatenschap? Benadeling van de nalatenschap?
De rechter oordeelt als volgt.
Uitgangspunt in geval van beneficiaire aanvaarding is, zo volgt uit artikel 4:184 BW, dat schuldeisers van de nalatenschap zich niet op het privévermogen van de erfgenamen kunnen verhalen.
Een feitelijke tekortkoming van een beneficiair erfgenaam in zijn taak als vereffenaar levert op zichzelf nog geen persoonlijke aansprakelijkheid op.
Voor het aannemen van zodanige aansprakelijkheid is ernstig tekortschieten vereist, waarvan de vereffenaar een verwijt moet kunnen worden gemaakt.
Naar het oordeel van de rechtbank is daarvan in het onderhavige geval niet gebleken.
Daartoe wordt het volgende overwogen.
Vooropgesteld wordt dat van gedaagde als niet-professional niet kan worden verwacht dat zij op de hoogte is van alle verplichtingen die met de rol van vereffenaar gepaard gaan (vgl. GHDHA:2017:2574).
Gedaagde heeft de nalatenschap van haar moeder beneficiair aanvaard om niet aansprakelijk te zijn voor schulden van de nalatenschap.
Zonder nadere toelichting, die ontbreekt, kan daarom niet zonder meer worden aangenomen dat gedaagde verwijtbaar heeft gehandeld doordat zij tegenover de deurwaarder zou hebben verklaard dat zij niets met de onderhavige vordering te maken heeft en bij het overlijden van haar moeder de incasso van de vordering zou hebben stopgezet.
Van een bewuste poging van gedaagde om schuldeisers of de omvang van de nalatenschap te benadelen, is niet gebleken.
Wanneer, zoals in het onderhavige geval, de vereffening plaatsvindt door beneficiair aanvaard hebbende erfgenamen (de zogeheten ‘lichte vereffening’), dan rust op hen slechts de verplichting om schuldeisers van de nalatenschap op te roepen als bedoeld in artikel 4:214 lid 1 BW indien de kantonrechter dit bepaalt.
Uit de beschikking van de kantonrechter van de rechtbank Rotterdam van 25 november 2022 kan worden afgeleid dat gedaagde een boedelbeschrijving heeft opgemaakt en bij de kantonrechter heeft ingediend.
Ter zitting is namens gedaagde verklaard dat de onderhavige vordering in de schuldopgave bij de kantonrechter is meegenomen.
Aanknopingspunten om aan de juistheid van die verklaring te twijfelen, ontbreken.
De kantonrechter beoordeelt een verzoek tot opheffing van de vereffening met terughoudendheid.
Het enkele feit dat een nalatenschap negatief is, is niet voldoende voor opheffing van de vereffening van de nalatenschap.
Juist onder die omstandigheden wordt de bescherming van schuldeisers van belang geacht.
In het onderhavige geval heeft de kantonrechter van de rechtbank Rotterdam de overgelegde boedelbeschrijving kennelijk deugdelijk opgesteld en inzichtelijk geacht, geen aanleiding gezien om nadere informatie aan gedaagde te vragen en schuldeisers op te roepen en opheffing van de vereffening van de negatieve nalatenschap bevolen.
Dat sprake is geweest van onregelmatigheden wordt daarom niet aangenomen.
Wilt u de gehele uitspraak bekijken? Klik dan hier.
Heeft u een vraag aan onze advocaat executeur over de vereffening of verdeling van een erfenis, over de uitleg van een testament of over de nietigheid van een testament, over de taken en bevoegdheden van de executeur, over het kindsdeel of over de legitieme, belt u dan gerust onze advocaat executeur op 020-3980150.
Wilt u meer weten over de taken en bevoegdheden van de executeur, bezoek dan onze website over de executeur. Klik dan hier.
Wilt u meer weten over het erfrecht, bezoek dan onze website van ons advocatenkantoor. Klik dan hier.